دیسک کمر در جوانی اگرچه به اندازه دوران میانسالی و سالمندی شایع نیست ، اما می تواند افراد جوان را نیز درگیر کند. عوامل همچون چاقی و سبک زندگی نادرست و همچنین فعالیت های سنگین بدنی از مهم ترین عواملی هستند که سبب بروز فتق دیسک کمر در افراد جوان می شوند.

فتق دیسک کمر، یک مشکل جدی پزشکی است که در آن مرکز نرم و ژل مانند یک دیسک بین مهره ای (هسته پالپوزوس) از لایه بیرونی سخت آن (حلقه فیبروزوس) بیرون زده و بر روی اعصب مجاور فشار می آورد. این بیماری معمولاً به دلیل تغییرات دژنراتیو مرتبط با سن در ستون فقرات رخ می دهد. با این حال، می‌تواند افراد جوان‌تر را نیز تحت تأثیر قرار دهد، اگرچه کمتر رایج است.

ستون فقرات کمری شامل پنج مهره پایینی ستون فقرات است که به عنوان L1 تا L5 تعیین می شود. بین هر مهره یک دیسک بین مهره ای قرار دارد که به عنوان یک بالشتک عمل می کند و امکان انعطاف پذیری و حرکت راحت تر را فراهم می کند. این دیسک ها دارای یک لایه بیرونی سخت به نام حلقه فیبروزوس و یک مرکز نرم تر و ژل مانند به نام هسته پالپوس هستند. ناحیه کمر قسمت اعظم وزن بدن را تحمل می کند و در طیف وسیعی از حرکات درگیر است و آن را مستعد آسیب و فرسودگی می کند.

بیشتر بخوانید : درمان بیرون زدگی دیسک کمر

علل فتق دیسک کمر در جوانی

ضربه
در افراد جوان، فتق دیسک کمر اغلب ناشی از ضربه حاد است. فعالیت‌های پر فشار، مانند ورزش‌های تماسی (مانند فوتبال، راگبی)، می‌تواند منجر به فشار قابل توجهی بر ستون فقرات شود. سقوط ناگهانی یا ضربه مستقیم به پشت نیز می تواند باعث فتق دیسک شود.

استعداد ژنتیکی
شواهدی وجود دارد که نشان می دهد عوامل ژنتیکی در ایجاد فتق دیسک نقش دارند. سابقه خانوادگی اختلالات ستون فقرات می تواند احتمال بروز مشکلات مشابه را در اعضای جوان تر خانواده افزایش دهد. استعداد ژنتیکی ممکن است بر استحکام و یکپارچگی دیسک های بین مهره ای تأثیر بگذارد.

حرکات تکراری
فعالیت هایی که شامل خم شدن ستون فقرات، بلند کردن اجسام سنگین یا چرخاندن مکرر ستون فقرات هستند می توانند فشار بیش از حد بر ستون فقرات کمری وارد کنند. با گذشت زمان، این شرایط می تواند حلقه فیبروزوس را ضعیف کند و آن را مستعد فتق کند. ورزشکاران جوان، به ویژه آنهایی که در ورزش هایی که نیاز به حرکات تکراری دارند، در معرض خطر بیشتری قرار دارند.

ناهنجاری های مادرزادی ستون فقرات
برخی از افراد با ناهنجاری های ساختاری در ستون فقرات خود به دنیا می آیند که آنها را مستعد فتق دیسک کمر می کند. شرایطی مانند اسکولیوز یا اسپوندیلولیستزیس می تواند مکانیک ستون فقرات را تغییر دهد و خطر آسیب دیسک را افزایش دهد.

بیشتر بخوانید : فیزیوتراپی کمر چگونه انجام می شود؟

علائم فتق دیسک کمر در جوانی

علائم فتق دیسک کمر در افراد جوان بسته به شدت فتق و اعصاب خاص تحت تأثیر می‌تواند بسیار متفاوت باشد.

درد
شایع ترین علامت کمردرد است که می تواند از درد مبهم تا درد تیز و ناتوان کننده متغیر باشد. درد اغلب به باسن، ران ها و پاها می رسد و مسیر عصب آسیب دیده (سیاتیک) را دنبال می کند. این درد معمولاً با فعالیت هایی مانند نشستن، خم شدن یا بلند کردن بدن تشدید می شود.

علائم عصبی
فشرده سازی عصب می تواند منجر به علائم عصبی از جمله بی حسی، سوزن سوزن شدن یا ضعف در پاها شود. در موارد شدید، ممکن است کنترل مثانه یا روده از بین برود که نشان دهنده یک اورژانس پزشکی است که به عنوان سندرم دم اسب شناخته می شود.

کاهش تحرک
افراد جوان مبتلا به فتق دیسک کمر ممکن است دچار سفتی و کاهش دامنه حرکتی در قسمت تحتانی کمر شوند. این می تواند توانایی آنها را برای شرکت در فعالیت های بدنی محدود کند و بر کیفیت کلی زندگی آنها تأثیر بگذارد.

روشهای تشخیص

تشخیص فتق دیسک کمر معمولاً شامل ترکیبی از شرح حال بیمار، معاینه فیزیکی و مطالعات تصویربرداری است.

سابقه بیمار
شرح حال کامل بیمار برای درک شروع، ماهیت و پیشرفت علائم ضروری است. پزشک در مورد هر ضربه اخیر، شرکت در ورزش یا سابقه خانوادگی اختلالات ستون فقرات سؤال می کند.

معاینه ی جسمی
در طول معاینه فیزیکی، پزشک وضعیت بدن، راه رفتن و دامنه حرکتی بیمار را ارزیابی می کند. آزمایش‌های خاص، مانند تست بلند کردن پای مستقیم، می‌تواند به شناسایی تحریک ریشه عصبی کمک کند. معاینه عصبی شامل بررسی رفلکس ها، قدرت عضلانی و عملکرد حسی است.

مطالعات تصویربرداری
تصویربرداری رزونانس مغناطیسی (MRI): MRI استاندارد طلایی برای تشخیص فتق دیسک کمر است. تصاویر دقیقی از دیسک‌های بین مهره‌ای، نخاع و ریشه‌های عصبی ارائه می‌کند و به پزشک اجازه می‌دهد محل و میزان فتق را شناسایی کند.

توموگرافی کامپیوتری (CT): سی تی اسکن در مواردی که MRI منع مصرف دارد یا در دسترس نیست مفید است. آنها تصاویر مقطعی از ستون فقرات را ارائه می دهند و می توانند به شناسایی ناهنجاری های استخوانی کمک کنند.

اشعه ایکس: در حالی که اشعه ایکس ساختارهای بافت نرم مانند دیسک را نشان نمی دهد، می تواند به رد سایر علل کمردرد، مانند شکستگی یا ناهنجاری های مادرزادی کمک کند.

درمان فتق دیسک کمر در جوانی

رویکرد درمانی برای فتق دیسک کمر در افراد جوان معمولاً با اقدامات محافظه کارانه و بدون جراحی آغاز می شود ، در صورت بی اثر بودن مداخلات مداخله در نظر گرفته می شود.

درمان محافظه کارانه

استراحت و اصلاح فعالیت: درمان اولیه اغلب شامل یک دوره استراحت و اجتناب از فعالیت هایی است که علائم را تشدید می کند. با این حال، استراحت طولانی مدت در بستر ممنوع است، زیرا می تواند منجر به ضعف و سفتی عضلات شود.

فیزیوتراپی: فیزیوتراپی نقش مهمی در مدیریت فتق دیسک کمر دارد. یک برنامه ورزشی مناسب می تواند به تقویت عضلات حمایت کننده از ستون فقرات، بهبود انعطاف پذیری و کاهش درد کمک کند. معمولاً از تکنیک هایی مانند تمرینات ورزشی و درمان دستی استفاده می شود.

داروها: داروهای ضد التهابی غیر استروئیدی (NSAIDs) اغلب برای کاهش درد و التهاب تجویز می شوند. در برخی موارد، شل کننده های عضلانی یا کورتیکواستروئیدها ممکن است برای مدیریت درد شدید استفاده شود.

تزریق استروئید اپیدورال: برای افرادی که علائم مداوم یا شدید دارند، تزریق استروئید اپیدورال می تواند با کاهش التهاب در اطراف ریشه عصبی آسیب دیده، تسکین موقتی ایجاد کند.

درمان جراحی

جراحی زمانی در نظر گرفته می شود که درمان های محافظه کارانه نمی توانند تسکین دهند یا اگر اختلال عصبی قابل توجهی وجود داشته باشد.

میکرودیسککتومی: میکرودیسککتومی یک روش کم تهاجمی است که در آن جراح قسمت فتق دیسک را برای کاهش فشار روی عصب برمی دارد. این روش درصد موفقیت بالایی دارد و زمان بهبودی نسبتاً کوتاهی دارد.

لامینکتومی: در مواردی که تنگی کانال نخاعی قابل توجه باشد، ممکن است لامینکتومی انجام شود. این شامل برداشتن بخشی از استخوان مهره (لامینا) برای ایجاد فضای بیشتری برای اعصاب است.

ریکاوری و توانبخشی

بهبودی از فتق دیسک کمر در جوانی بسته به شدت بیماری و رویکرد درمانی می تواند متفاوت باشد. برای اکثر افراد جوان، درمان محافظه کارانه منجر به بهبود قابل توجهی در طی چند هفته تا چند ماه می شود.

برای کسانی که تحت عمل جراحی قرار می گیرند، توانبخشی پس از جراحی دیسک کمر برای بهبود موفقیت آمیز بسیار مهم است. فیزیوتراپی در شریعتی بر بازگرداندن قدرت، انعطاف پذیری و عملکرد تمرکز دارد.